تعریف عملیاتی من از بهوشیاری این است «آن آگاهی که از توجه عمدی، در لحظه حال و عاری قضاوت ناشی میشود.» اگر به دلیلی برای انجام این کار نیاز دارید، میتوانیم اضافه کنیم « و این اقدام را در خدمت خرد، درک خود، و شناخت ارتباط درونی خود با دیگران و با جهان، و در نتیجه در خدمت مهربانی و شفقت انجام میدهیم». وقتی کسی بفهمد که واقعاً «غیر قضاوتکننده» به چه معناست آنگاه متوجه خواهد شد که بهوشیاری ذاتاً اقدامی اخلاقی است، (با معلق ساختن قضاوتگری نه از وضوح و بصیرت اجتناب میکنیم و نه از ارزش های انسانی مانند مهربانی و شفقت پرهیز میکنیم.). عدمقضاوت قطعا به این معنا نیست که قضاوت نداشته باشید؛ تعداد زیادی قضاوت خواهید داشت. منظور دعوت به این است که تا جایی که می توانید قضاوت را به حالت تعلیق در آورید، به سادگی آن را تشخیص دهید، و قضاوت را قضاوت نکنید.
تمرین بهوشیاری شبیه باغبانی یک باغچه و مراقبت از آن است: وقتی گلهای باغچه شکوفا میشوند که شرایط مناسب باشد. در مورد بهوشیاری هم شرایط مناسب شامل چند ویژگی است که برای تمرین بهوشیاری ضروری است:
• ذهن کنجکاو: وقتی در این حالت آگاهی هستیم چیزها را تر و تازه انگار که بار اول است با کنجکاوی میبینیم.
• عدم قضاوتگری. این خصوصیت آگاهی شامل کسب مهارت مشاهدهگری کامل هر تجربهای است؛ یعنی به هیچ فکری، هیجانی یا حس بدنی برچسب خوب یا بد، درست یا نادرست، منصفانه یا غیرمنصفانه زده نمیشود بلکه در هر لحظه هر فکر، هیجان یا حس بدنی فقط مورد مشاهده قرار میگیرد.
• تصدیق. این حس آگاهی هر چیزی را همانطور که هست تصدیق میکند.
• آرامش و عدم تکاپوی بیهوده. با این ویژگی در آگاهی، برای فرار از هرچه که در هر لحظه درون خود تجربه میکنیم تلاش نمیکنیم به عبارت دیگر آرامش به معنای این است که درون همان تجربهای که داریم میایستیم و نیازی به اجتناب و گریز از آن نیست.
• متانت. این خصوصیت آگاهی شامل تعادل است و خردمندی را پرورش میدهد؛ و به ما اجازه فهم عمیقتر ماهیت تغییر را میدهد و باعث میشود تا با بینش و شفقت بیشتری با تغییر همراه باشیم.
• تکیه بر خود. این ویژگی آگاهی به شما کمک میکند تا از دیدگاه خودتان و بر اساس تجربههای خودتان ببینید که چه چیزی واقعی است و چه چیزی غیر واقعی.
• شفقت به خود. با این خصوصیت آگاهی میتوانید خودتان را بدون سرزنش خود یا انتقاد از خود دوست داشته باشید.
• قدردانی: این ویژگی از آگاهی به شما کمک میکند از هر لحظه با حسی از قدردانی و احترام لذت ببرید.
• سخاوتمندی: این ویژگی از آگاهی به شما کمک میکند تا ببینید ارزش هدیه دادن حضور خود به انسانها، موقعیتها، حیوانات و دیگر چیزها بیشتر از چسبیدن به آنها است.
این ویژگیها را در ذهن داشته باشید. در مورد آنها تامل کنید و بنا به فهم خود آنها را در خود پرورش بدهید. کسب این ویژگیها باعث تقویت اثر تمرین شما میشود. هر کدام از اینها دیگری را تحت تاثیر قرار میدهد و کسب یکی از آنها همه ویژگیهای دیگر را تقویت میکند.
منابع:
1. Kabat-Zinn, J. (2018). Meditation is not what you think: Mindfulness and why it is so important. Hachette UK.
2. Stahl, B., & Goldstein, E. (2019). A mindfulness-based stress reduction workbook. new harbinger publications.
https://hottg.com/thirdwaveofBehaviorTherapy
>>Click here to continue<<
